Jak wynieść coś prawie w kosmos? W Sekcji Eksperymentów Balonowo-Rakietowych zajmujemy się planowaniem i przeprowadzaniem misji stratosferycznych.
Dzięki użyciu gazów lżejszych od powietrza balon stratosferyczny jest w stanie polecieć na duże wysokości. Balon początkowo ma średnicę ok. 2 metrów i wznosi z prędkością około 5m/s. Wraz ze wzrostem wysokości spada ciśnienie atmosferyczne. W momencie pęknięcia (apogeum) spowodowanego różnicą ciśnień rozszerza się do nawet 20m. Wtedy ładunek spada na ziemię. Informację o lokalizacji balonu umożliwiła zamontowana w nim radiosonda, przesyłając informację GPS o położeniu co 10 sekund.
W ramach kampanii misji balonowych w stratosferze OURANOS zespół Sekcji Eksperymentów Balonowo-Rakietowych zajmuje się badaniem promieniowania kosmicznego.
Przy współpracy z Institute of Applied and Experimental Physics (CTU, Praga) koło otrzymało detektor Timepix2 Lite, stosowany w CERN do pomiaru energii i trajektorii cząstek wysokoenergetycznych. Składa się z matrycy i chipu mierzącego czas wzbudzenia dla każdego pixela – tym samym energię, którą pozostawiła cząsteczka w detektorze. Ten sam instytut wysłał podobny detektor satelicie Proba-V, aby badać cząsteczki uwięzione w pasie Van Allena.
W ładunku balonu stratosferycznego znajduje się wspomniany Timepix2 Lite wraz z Raspberry CM5 z modułem zasilania zapisującym zdjęcia, dane z detektora oraz z czujników temperatury znajdujących się wewnątrz gondoli.
Na ten moment zostały przeprowadzone dwa loty z punktu widokowego Czubatka w okolicy pustyni Błędowskiej. Pierwszy prototypowy na wysokość 33 km, który pozwolił zidentyfikować wady zawodnego systemu akwizycji oraz drugi na wysokość 27 km, gdzie zastosowano ulepszone systemy chłodzenia i akwizycji danych, dzięki czemu udało się zaobserwować promieniowanie kosmiczne.
To nie koniec stratosferycznych misji. Studenci z Sekcji Eksperymentów Balonowo-Rakietowych analizują zebrane dane – planujemy wzbić się jeszcze wyżej i zbudować system odcięcia, który pozwoli nam na jeszcze dłuższe loty.
To oczywiście nie jedyny projekt wykorzystujący balony stratosferyczne. Za ich pomocą przeprowadziliśmy już kilka kampanii. Jedną z nich były loty komórek nowotworowych w balonach w latach 2020-2022. Głównym celem misji było zbadanie wpływu warunków stratosferycznych na komórki neuroblastomy SH-SY5Y oraz fibroblastów BALB/3T3 umieszczonych w specjalnych płytkach wielodołkowych. Następnie w 2022-2024 w ramach kampanii Bone Voyage na misję zostały wysłane komórki kostne i nowotworowe. Ogromnym sukcesem jest artykuł z rezultatami powstały na 26. Konferencję ESA w 2024.
